In februari heeft mijn fractie niet ingestemd met het voorstel om het Breestraattracé te vergelijken met een mogelijk tracé over de Hooigracht-Langegracht. De manier waarop het college boog voor de druk van de provincie was de onze niet en het boven de markt houden van het Breestraattracé was voor ons onbespreekbaar. Wel hebben we het kredietvoorstel gesteund om waardering te laten blijken voor het feit dat het na al die jaren mogelijk werd om over een ander tracé na te denken. Ook hebben we er met een tweetal moties voor gezorgd dat het Hooigrachttracé een eerlijk uitgangspunt zou krijgen.

Het resultaat van de onderzoeken dat nu voorligt bekijkt de ChristenUnie met zeer gemengde gevoelens. Het gevoel van ontluistering is hierbij wel op zijn plaats.

1. Enerzijds gevoel van opluchting dat we niet voor niets altijd hebben gezegd dat de aanleg over de Breestraat een slecht plan is. Nu het Hooigrachttracé als beste uit de bus komt (even afgezien van de financiële voorwaarde), geeft het wel te denken over de informatievoorziening van onze provinciale en gemeentelijke bestuurders uit de afgelopen jaren. Door het jarenlang blijven vasthouden aan het Breestraattracé is de inwoners van onze stad stenen in plaats van brood verkocht;
2. Dit gevoel van ontluistering wordt versterkt doordat uit het onderzoek blijkt dat het Breestraattracé inhoudelijk failliet is: er is geen goede dienstregeling mogelijk, geen toekomstige uitbreiding naar andere wijken en gemeenten mogelijk, niet veilig te krijgen en met dubbelspoor onleefbaar. En er wordt voor het eerst toegegeven dat de RGL vooral van belang is voor doorgaand verkeer tussen OV-knooppunten en dat de Breestraat dus niets opschiet met een RGL, maar wel met goede bereikbaarheid vanuit de Leidse wijken. Om die reden is de CU zeer verbolgen over de financiële voorwaarde die aan de keuze voor het Hooigrachttracé wordt gesteld. Als dat beter is moet daar de keus op vallen. Belangen van veiligheid en toekomstwaarde mogen niet gereduceerd worden tot een ordinaire centenkwestie. Bovendien: de budgetoverschijdingen RGL uit de afgelopen jaren zijn helaas ook nooit reden geweest om af te zien van de aanleg;
3. De derde mythe die in de onderzoeken wordt ontmaskerd is de jarenlang volgehouden uitspraak – ook nu weer bevestigd – dat de RGL het spoor tussen Leiden en Utrecht niet in de weg zit. Dat blijkt namelijk weldegelijk het geval. Waarom wordt anders de snelheid van de RGL opgeschroeft naar 100 a 110 km/uur, terwijl tot op heden altijd is uitgegaan van 80 km/uur? Uit de rapporten blijkt dat hierdoor veel zwaarder materieel nodig is. Wat zijn de gevolgen hiervan voor de veiligheid, m.n. in de stad? Mijn fractie durft de stelling aan dat de RGL hiermee verandert in een lighttrain. Willen we zo iets in de stad?

In februari hebben we vier algemene voorwaarden gesteld en aanzien van de RGL. Zoals hierboven al vermeld is er aan twee niet voldaan: de RGL schaadt de verbinding naar Utrecht wel en in plaats van korter en minder breed materieel, krijgen we zwaarder en langer materieel.
Dan de andere twee voorwaarden:

1. Geen Oost zonder West. Gesteld wordt dat het feit dat de provincie er alles aan doet voldoende garantie is dat aan deze voorwaarde is voldaan. Waaruit blijkt dat? Er is nog steeds geen geld, een MER waar je niet blij van wordt en hij gaat bij Estec de lucht in. De ChristenUnie kan niet anders dan tot de conclusie komen dat aan deze voorwaarde niet is voldaan.
2. Geen RGL zonder Ringweg-Oost. Mooi dat de provincie geld geeft maar dat was de vraag niet. De voorwaarde was het respecteren van het feit dat de RGL niet kan rijden voordat de Ringweg-Oost in gebruik is genomen teneinde een verkeersinfarct te voorkomen. Nadeel van deze financiële afspraak is ook dat RGL en RWO met elkaar verknoopt raken, terwijl we nu juist in Leiden Noord hebben gezien dat we dat niet moeten doen. Ook in de besluitvorming die nu voorligt is de druk en de vlucht naarvoren merkbaar. Naar het oordeel van mijn fractie schaadt dit het proces en leveren we ons uit aan de provincie. Conclusie: ook aan deze voorwaarde is in essentie niet voldaan.

Tot slot: de ChristenUnie is zeer verbolgen over de manier waarop college en provincie omgaan met inspraak. Het ter elfder ure in dit raadsvoorstel opnemen van een verordening ter wijziging van de inspraakverordening met terugwerkende kracht zonder enige inhoudelijke motivatie getuigt van minachting voor de stad. Zelfs de mogelijk van inspraak op de totstandkoming van deze verordening wordt bijvoorbaat onmogelijk gemaakt. De politieke afrekening komt nog wel in 2010 zei iemand gisteravond. Maar we moeten nog twee jaar met elkaar door en wat ik hier zie vervult mij met grote zorg.
Natuurlijk kan ik het standpunt van college en provincie begrijpen dat ze geen referendum meer willen. Maar dan wel volgens de normale spelregels van de referendumverordening: verzoek deugdelijk gemotiveerd afwijzen.

Janine Clement
Raadslid ChristenUnie